Donolik va nodonlik haqida maqollar to’plami.

Donolik va nodonlik haqida maqollar to’plami.

Donolik-va-nodonlik-haqida-maqollar

Donolik nodonlik maqollar

Adashgan aqldan ozar.

Adashmagan til,
Toyrilmagan tuyoq yo’q.

Ayolning husni pardozda emas, aqlida.

Aybini yashirmoq nodonlar ishi.

Aynlining bolasi qarg’aning tilini bilar.

Ayron osh bo’lmas,
Nodon — bosh.

Aytguvchi nodon bo’lsa,
Tinglovchi dono kerak.

Amalga qarama, aqlga qara.

Anqov o’yin buzar,
Tentak — uyin.

Achchig’ing oldin yursa,
Aqling keynidan oshib kelsin.

Achchig’ing chiqsa ham, aqling qochmasin.

Aql aynimas, oltin chirimas.

Aql aqldan quvvat olar.

Aql bilan odob egizak.

Aql bozorda sotilmas.

Tavsiya etamiz :

Sabab, bahona va natija haqida maqollar
Rizq-nasiba va benasiblik haqida maqollar
Tejamkorlik va isrofgarchilik haqida maqollar
Naqd va nasiya haqida maqollar

Aql — boshda,
G’ayrat — yoshda,
Asl — toshda.

Aql boshdan chiqadi,
Asl — toshdan.

Aql boshlaydi,
Oyoq tashlaydi.

Aql boshlovchi,
Tana ishlovchi.

Aql bo’y bilan o’lchanmas.

Aql bo’yda emas, o’yda.

Aql yoshdan,
Odob — boshdan.

Aql ozmaydi,
Ten to’zmaydi.

Aql toshi — inson boshi.

Aql-farosat — nisbi karomat.

Aql o’lchovi — so’z,
So’z o’lchovi — naql.

Aql o’rgatguncha, naql o’rgat,
Aql — Hasan, odob — Husan.

Aqlga yondosh, Jahldan qoch.

Aqldan ortiq boylik yo’q.

Aqldor bo’lsa yigitning xotini,
Yaxshilikka chiqarar yigitning otini.

Aqli kalta pand yeydi,
Aqli teran — qand.

Aqli kaltaning till uzun.

Aqli kamning azobi ko’p.

Aqli kirmagan qaridan,
Ziyrak tug’ilgan bola yaxshi.

Aqling borida er tani,
Kuching borida yer tani.

Aqling bo’lsa, oqilga ergash,
Aqling bo’lmasa — naqlga.

Aqling ko’r bo’lsa, ko’zdan ne foyda.

Aqling pesh — ishing besh,
Aqling kech — ishing hech.

Aqllingga aql qo’sh,
Jahlingga — sabr.

Aqllashsang, aql topasan.

Aqlli aqlliga yo’ldosh,
Yomon yomonga qo’ldosh.

Aqlli baxt topar,
Baxt bilan taxt topar.

Aqlli bolaga mol na kerak.

Aqlli boshda soch turmas.

Aqlli desang ahmoqni,
Boshga urar to’qmoqni.

Aqlli do’st — rohat,
Aqlsiz do’st — ofat.

Aqlli ish sevar,
Aqlsiz — so’z.

Aqlli ish — qanotli qush.

Aqlli ishiga ishonar,
Aqlsiz — tushiga.

Aqlli kengash qilar,
Ahmoq — urush.

Aqlli naqllab so’zlar,
Aqlsiz laqillab so’zlar.

Aqlli otini maqtar,
Ahmoq — xotinini.

Aqlli pakana ahmoq darozdan yaxshi.

Aqlli uzoqni ko’zlar,
Ahmoq — yaqinni.

Aqlli o’zini ayblar,
Aqlsiz — do’stini.

Aqlli o’ylanguncha, tentak suvdan o’tar.

Aqlli qariya — oqib turgan daryo.

Aqlli qizni yig’latish ham qiyin,
Kuldirish ham.

Aqlliga aytdim, angladi-bildi,
Aqlsizga aytdim, shaqillab kuldi.

Aqlliga aytsang, biladi,
Aqlsizga aytsang, kuladi.

AqlMga bir so’z bas,
Aqlsizga ming so’z oz.

Aqlliga — hurmat, aqlsizga — kaltak.

Aqllidan el rozi,
Ahmoqdan dil norozi.

Aqllining oti ham horimas,
To’ni ham to’zimas.

Aqllining qadri ahmoqning oldida bilinar.

Aqlni beaqldan o’rgan.

Aqlning ko’zi — uzoqning ko’zi.

Aqlning tagi — naql,
Naqlning tagi — aql.

Aqlning o’lchovi — idrok.

Aqlsiz bosh — nursiz chiroq.

Aqlsiz gap tashir,
Oqibatda bosh qashir.

Aqlsiz dushmandan bir saqlan,
Aqlsiz do’stdan ming saqlan.

Aqlsiz do’stga kular,
Aqlli do’stni suyar.

Aqlsiz —jahlli,
Jahlsiz — aqlli.

Aqlsiz og’zidagini oldirar.

Aqlsiz xotin husnini ko’z-ko’z qilar,
Aqlli xotin — aqlini.

Aqlsiz qo’shnidan bitta himmat yaxshi.

Aqlsizga og’a bo’lgandan,
Aqllining olovini yoqqan afzal.

Ahmoq aql o’rgatar.

Ahmoq ahmoq emas,
Ahmoqni alimoq qilgan ahmoq.

Ahmoq ahmoqni topar.

Ahmoq boshdan aql chiqmas,
Aql chiqsa ham, ma’qul chiqmas.

Ahmoq do’st yovdan yomon.

Donolik nodonlik maqollar

Ahmoq kalla oyoq og’ritar.

Ahmoq oyog’idan horiydi.

Ahmoq otdan tushsa ham,
Egardan tushmas.

Ahmoq og’asini tanimas,
To’qmoq tog’asini tanimas.

Ahmoq so’zlar, aqlli tinglar.

Ahmoq to’qmoq yig’ar.

Tavsiya etamiz :

Ehtiyoj va zaruriyat haqida maqollar
Reja va rejasizlik haqida maqollar
Me’yor va me’yorsizlik haqida maqollar
Qudrat va ojizlik haqida maqollar

Ahmoq elchi ikki tarafni buzar.

Ahmoq o’z oyog’idan horiydi.

Ahmoq o’zi bilmas,
Bilganning so’ziga kirmas.

Ahmoq o’zi so’zlab, o’zi kular.

Ahmoq o’zin bildirar,
To’garagin kuldirar.

Ahmoq o’zini maqtar,
Tentak — qizini.

Ahmoq — o’ynashda,
Yaxshi — o’ylashda.

Ahmoq horimas,
Ko’sa qarimas.

Ahmoqda or bo’lmas,
Dengizda — guzar.

Ahmoqdan so’rama, o’zi aytar.
Ahmoqdan — chaqmoq.

Ahmoqlarga bosh bo’lguncha,
Donolarga yosh bo’l.

Ahmoqni urma, so’kma — gapga sol.

Ahmoqniki — og’zida,
Podshoniki — g’aznada.

Ahmoqning aqli tushdan keyin kirar.

Ahmoqning aqli — to’pig’ida.

Ahmoqning ahmoqligi ham bosh og’ritadi, ham oyoq.

Ahmoqning javobi — sukut.

Ahmoqning joni azobda.

Ahmoqning katta-kichigi bo’lmas.

Ahmoqning oldingi tishi qimirlar.

Ahmoqning orqasida bir dasta yantog’i bo’lmas.

Ahmoqning sirini och,
Urishsa, qoch.

Ahmoqning shox-u butog’i bo’lmas.

Ahmoqning o’z bilgani,
Gapirmasa, o’lgani.

Ahmoqning o’zi bilmas,
O’zgani ko’zga ilmas.

Ahmoqqa aytgan bilan gap uqmas,
Xarsangga qoqqan bilan mix o’tmas.

Ahmoqqa — kaltak, donoga — ishorat.

Ahmoqqa salom berdim,
Besh tanga tovon berdim.

Ahmoqqa son tegmas,
Sepdan ishton kiyar.

Ahmoqqa To’ytepa bir tosh.

Ahmoqqa — to’qmoq.

Ahmoqqa Quva bir tosh.

Beaqlning ohi yo’q,
Bog’lamoqqa shoxi yo’q.

Belgi bo’lsa yo’ldan adashmas,
Aql bo’lsa — so’zdan.

Besalom odam — to’ng,
Beaql odam — gung.

Betamizda uyat yo’q,
Ahmoqda — niyat.

Bilgan so’zni ayt,
Bilmas so’zdan qayt.

Bilgan topib gapirar,
Bilmagan — qopib.

Birovning holiga kulmagin zinhor,
Sening ham holingga kulguvchilar bor.

Botirdan yaxshi ish qolar,
Donodan — so’z.

Bosh bo’lmasa, gavda — losh.

Boshda aql bo’lmasa, oyoqda tinim yo’q.

Boshi yo’qning oshi yo’q.

Boshliq bo’lsang, boshli bo’l.

Boqqa bulbul yarashar,

Odamga — aql.

Burgaga achchiq qilib, ko’rpaga o’t qo’yma.

Burgani deb, po’stinni olovga tashlama.

Buloqning suvi tiniq,
Dononing — suhbati.

Bo’yga boqma, o’yga boq.

Bo’yimday bo’y topilsa ham,
O’yimday o’y topilmas.

Bo’ying tengi bilan yurma,
Aqling tengi bilan yur.

Bo’lar bola o’n beshida
Boshman, deydi.
Bo’lmag’uri o’ttizida
Yoshman, deydi.

Bo’lmaganga bo’lishma,
Bolaning o’rtasiga tushma.

Vaysaqi — elga dushman.

Gapni gapir uqqanga,
Jonni jonga suqqanga.
Gapni gapirib netasan,
Onasi bemahal tuqqanga.

Daryoni mehnat to’sar,
Odam aqldan o’sar.

Devor bino bo’lmas,
Qari bo’lgan bilan dono bo’lmas.

Dono aytsa, el aytgani,
Elning g’amin yeb aytgani.

Dono aql so’rab hormas,
Nodon nozin qilib bormas.

Dono aqli dor emas,
Nodon aqli yor emas.

Tavsiya etamiz :

Foyda va zarar haqida maqollar
Mas’uliyat va mas’uliyatsizlik haqida maqollar
Taqdir va tadbir haqida maqollar
Vaqt va fursat qadri haqida maqollar

Dono bajarar ishni,
Nodon sindirar tishni.

Dono bilan nodon bir buloqdan suv ichmas.

Dono bilan yursang, dono bo’lasan,
Ahmoq bilan yursang, rasvo bo’lasan.

Dono — donoga yor,
Ahmoq — do’stga zor.

Dono durdan a’lo.

Dono ming yashar,
Nodon bir yashar.

Dono naqli — hayot aqli.

Dono so’ziga bino qo’yar
Nodon — o’ziga.

Dono so’zini tergar,
Nodon — ko’zini.

Dono o’ylab aytar,
Nodon — o’ynab.

Dono qarisa ham, donoligi qarimas.

Dono hikmat keltirar,
Nodon — kulfat.

Donoga ilm — ilm,
Nodonga essiz ilm.

Donoga ish — shon-u shuhrat,
Nodonga ish — g’am-u kulfat.

Donoga ergashgan dovondan oshar.

Donoda mehr bo’ladi,
Nodonda — zahr.

Donolikning cheki yo’q.

Dononing gapi — tegadi nafi.

Dononing so’ziga boq,
Yaxshining — o’ziga.

Dononing so’zidan ham qolma,
Yurgan izidan ham.

Dononing o’zini olmasang ham, so’zini ol.

Yo kattaning gapiga kir, yo kichikning.

Yomonni yaxshi qilish — dononing ishi,
Yaxshini yomon qilish — nodonning ishi.

Yorim bor deb yorilma,
Haqiqiy yor bo’lmasa.
Qizim bor deb kerilma,
Esli-xushli bo’lmasa.

Javob oltin bo’lsa, savol — kumush.

Johil ulfat — boshingga kulfat.

Johilda kuch ko’p bo’lar,
Kuchim degan tez o’lar.

Tavsiya etamiz : Boshqa maqollar

Tavsiya etamiz : Topishmoqlar to’plami 

Manba