Tabiiy fanlar (fizika, kimyo, biologiya)fan oyligi 2022-2023

Tabiiy fanlar (fizika, kimyo, biologiya)fan oyligi 2022-2023

Fan oyligini o’tkazish tartibi

Biologiya, kimyo va fizika fanlari tabiiy fanlar bo‘lib, ayrim o‘quvchilar bu fanlar nimani o‘rganishini bir-biridan farqlashda turli qiyinchiliklarga duch kelishadi.

Odamlar orasida mashhur ibora bor:

Agar u yashil bo‘lsa yoki qimirlasa – bu biologiya,
Agar badbo‘y hid tarqatsa – bu kimyo,
Energiya iste’mol qilsayu, lekin shunda ham ishlamasa – bu fizika.

Fizika, biologiya va kimyo fanlar oyligini o‘tkazishda o‘quvchilarni intellektual salohiyatini o‘stirish, fanga bo‘lgan qiziqishini oshirish, nazariy bilimlarini amaliyotda qo‘llay olishga o‘rgatishga alohida e’tibor qaratish zarur. Bu fanlar doirasida o‘rganiladigan hodisa va jarayonlar tabiatda sodir bo‘lsa-da arsariyatini ko‘z bilan ko‘rib bo‘lmaydi. Shuning uchun  o‘quvchilarning bilim samaradorligini oshirish, dars sifatini yanada yuqori ko‘rsatkichlarga ko‘tarishda fanlararo bog‘liqlik va axborot kommunikatsion texnologiyalariga tayanish  muhim ahamiyat kasb etadi.Tabiiy fanlar oyligi

Fan oyligini mazmunli  tashkil etish va o‘tkazishda  quyidagilarga e’tibor qaratishni tavsiya etiladi:

Bajariladigan ishlar mazmuni       Vaqti
 Fan oyligining  ochilishi 1.Umumta’lim  maktablarida  kimyo, biologiya, fizika  fanlari oyligini o‘tkazish yuzasidan chora – tadbirlar rejasi ishlab chiqish va uni fan oyligi burchagiga joylashtirish.

2. Maktabda mazkur predmetlarga doir devoriy gazetalar chiqarilishi, ularda shu fanlar bo‘yicha qiziqarli ma’lumotlar, internet sahifalaridan olingan fan yangiliklari haqidagi materiallarni berish, Sinflar kesimida “O‘zingizni sinab ko‘ring” mavzusida qiziqarli masalalar va viktorina savollarini e’lon qilish.

3. DTS va o‘quv dasturlari  asosida o‘quvchilarning mazkur fanlardan egallashlari lozim bo‘lgan bilim, ko‘nikma va malakalari monitoringini aniqlanadi.

Biologiya fanidan 5-9 sinflarda, fizika  fanidan 6-9 sinflarda, kimyo fanidan 7-9 sinflarda kirish testini o‘tkazish.

4. Maktablarda o‘tkazilgan “Bilimlar bellashuvi” natijalari  tahlillari asosida o‘quvchilar bilimida aniqlangan bo‘shliqlarni to‘ldirish yuzasidan chora-tadbirlar ishlab chiqish.

      1 hafta
  “Ochiq darslar”ni tashkil etish 1. “Ochiq darslar”ni tashkil etishda  o‘qituvchilar sinflar kesimida aniq belgilangan mazular bo‘yicha informatika xonasida mashg‘ulotlarni axborot texnologiyalaridan foydalanib tashkil etish uchun  dars jadvalini  tuzish.

2. Kimyo, biologiya, fizika fanlari bo‘yicha ochiq  darslarni o‘tkazishda elektron darslik, virtual laboratoriya, o‘quv filmlardan hamda ilg‘or pedagogik texnologiyalardan dars jarayonida samarali  foydalanish usullarini namoyish etish.

O‘qituvchilar tomonidan tayyorlangan ilg‘or pedagogik texnologiyalar singdirilgan dars ishlanmalari tayyorlash va metodik birlashmalarda muhokama qilinib, “Zeyonet”  axborot portaliga joylashtirish.

3. Ochiq darslarga va tadbirlarga ota-onalarni jalb qilish.

4. Maktab rahbariyati tomonidan ilg‘or ish tajribalarni o‘rganish va  ommalashtirish  hamda  maqolalarni ommaviy axborot vositalari orqali chop ettirish.

         2 hafta
Tabiiy fanlar oyligi 2022-2023  “Sinfdan tashqari ishlar”ni tashkil etish 1. Fan o‘qituvchilari  o‘rtasida  “Eng yaxshi dars ishlanma”, “Eng yaxshi tarqatma materiallar” ko‘rik tanlovini o‘tkazish.2. O‘quvchilarning ijodiy ishlari (krosvordlar, referatlar, bukletlar, qo‘lda yasalgan jihozlar) yuzasidan tanlovlar o‘tkazish.3. 6-sinf o‘quvchilar o‘rtasida “O‘yla, izla, top” intellektual o‘yini o‘tkazish. O‘yin shartlari quyidagicha:

Ш Fizik kattaliklar va o‘lchov birliklari bo‘yicha savol -javob.

Ш Asboblarning nomi va vazifasini ayting.

Ш Tezkor savol- javob.

Ш Formula yozing va izohlang.

Ш Oddiy tajribalar o‘tkazish va tushuntirish.

7-sinf o‘quvchilar o‘rtasida «7×7» intelektual ring o‘yinini o‘tkazish.

Ш  Xotira mashqi-11 dan 99 gacha bo‘lgan 7 ta raqamlar aytiladi.

Ш  Olimlar gulshani- bu shartda 2 ta buyuk shaxsning suratlari ko‘rsatiladi. Ular haqida 7 ta ma’lumot berish kerak.

Ш  Har sohadan bir shingil-bu shartda 7 ta savol beriladi.

Ш  Bilimdonlik sinovi-bu shartda test beriladi.

Ш  Tafakkur durdonasi-bu shartda fizikaga doir 7 tadan savol beriladi.

Ш  Zukkolar boshqotirmasi.

Ш  Aql charxi- fizikadan masalalar beriladi.

5. 8-sinfda «Olamga  sayohat» tadbirini  o‘tkazish.

O‘quvchilarning nazariy olgan bilimlarini, amaliyotda qo‘llash ko‘nikma, malaka va kompetensiyasini shakllantirish.

1-bekat. «Kashfiyotlar shahri»

2-bekat. «Qonunlar  sharhi»

3- bekat «Tarixchilar saroyi»

4- bekat «Tajribalar shahri»

5- bekat «Zukkolar bekati»

6- bekat. «Asbob anjomlar shahri»

7-bekat «Ochilmay qolgan  sirlar bekati»

6. 9-sinfda «Zakovat » o‘yinini   o‘tkazish.

7. Shu bilan birga fan oyligini namunali tashkil etish,  o‘quvchilarning  fanlarga bo‘lgan qiziqishlarini oshirish, bilim samaradorligini ko‘tarish maqsadida  biologiya fani  bo‘yicha  “Qushlar bizning do‘stimiz”, “O‘zbekiston Qizil Kitobiga kiritilgan o‘simliklar”, “Gullar bayrami”, kimyo fani bo‘yicha “Kimyoviy elementlar so‘zlaydi”, “Xalq xo‘jaligida kimyo”, “Qiziqarli kimyo”, fizika fani bo‘yicha “Fiziklar liriklar”, “Qiziqarli fizika”, “Bilimdonlik cho‘qqisi” «Fizikada olam mujassam» kabi fan kechalari, qiziqarli bahs-munozaralar  tadbirlarini, tematik albomlar tanlovlarini o‘tkazish;

8.Mahalliy imkoniyatlardan kelib chiqqan holda shahar, viloyat markazlaridagi universitet, institut fakultetlarining professorlari, olimlar, darslik mualliflari, ustoz–shogird yo‘nalishidagi “Ustoz” o‘qituvchilar bilan mazkur fanlarga qiziquvchi o‘quvchilar uchrashuvlarini tashkil etish;

9.Maktabda o‘quvchilarning o‘quv-laboratoriya jihozlaridan samarali foydalanishini tashkil etish maqsadida fan to‘garaklarida qo‘shimcha mashg‘ulotlar (amaliy, laboratoriya, ko‘rgazmali namoyishlar) o‘tkazish;

10. Fan oyligi davomida kimyo, biologiya, fizika fan yo‘nalishlaridagi  oliy o‘quv yurtlariga, kasb-hunar kollejlariga, akademik litseylarga, ishlab chiqarish korxonalariga ekskursiyalar tashkil etish;

11. Kimyo, biologiya, fizika fanlaridan o‘quv-laboratoriya jihozlaridan samarali foydalanish va saqlash bo‘yicha (amaliy, laboratoriya, ko‘rgazmali  namoyishlar) o‘qituvchilarga metodik  yordam  berish uchun  tumanlarda tashkil etilgan “Mahorat maktablarida” seminarlar  tashkil etish maqsadga muvofiq.

        3 hafta
 Fan oyligini yakunlash 1. Kimyo, biologiya, fizika fan oyligi  yakuniga bag‘ishlangan festival o‘tkaziladi. Bunda maktab rahbariyati tomonidan fan oyligi davomida  fan o‘qituvchilarining  yoshlarga bilim berishdagi qilgan mehnatlari, ulardagi ijodiy qobiliyatlarini rivojlantirish borasida qilingan tadbirlari, tanlovlarda aktiv qatnashganligini sarhisob qilish va baholash, qadrlash  maqsadida tashkil etiladi.

2. Oylik oxirida o‘tkazilgan tadbirlarning samaradorligini aniqlash maqsadida o‘quvchilar bilim va malakalarining qayta monitoringini o‘tkazish.

3. Fan oyligi  davomida  maktabda o‘tkazilgan turli tadbirlarni tashkil etish va o‘tkazishda faol qatnashgan fan o‘qituvchilari va o‘quvchilar  taqdirlash.

4. Fan oyliklarning o‘tkazilishida  har bir yo‘nalishdagi o‘qituvchilar ommasini jipslashtirish, fanlararo bog‘liqlikni ta’minlash hamda ta’lim sifat  samaradorligini yuqori bosqichga ko‘tarishda ma’suliyatli vazifani ado etishga undaydi.

5. Maktablarda o‘tkazilgan fan oyliklari yuzasidan tayyorlangan hisobotlar to‘planib, maktab metodbirlashmalarida saqlanadi.

       4 hafta
Tabiiy fanlar oyligi